KATAR NIE DAJE PRZYWOŁAĆ SIĘ DO SAUDYJSKIEGO PORZĄDKU

KATARZYNA CZUPA

Od wybuchu konfliktu w Zatoce Perskiej minęły już prawie trzy miesiące. Jednak po początkowej, gwałtownej eskalacji napięć pomiędzy Katarem a koalicją państw pod przywództwem Arabii Saudyjskiej, temat ten zniknął z nagłówków gazet. Nie oznacza to, że sytuacja po cichu uległa normalizacji. Wręcz przeciwnie.

Burza w szklance piasku

Konflikt zaczął się 5 czerwca 2017r., kiedy to Arabia Saudyjska (wraz z m.in. Bahrajnem, Zjednoczonymi Emiratami Arabskimi (ZEA) i Egiptem) zerwała stosunki dyplomatyczne z Katarem. Na państwo to został nałożony także szereg sankcji, które obejmują m.in.:

  • zamknięcie granicy między Arabią Saudyjską a Katarem;
  • zamknięcie przestrzeni powietrznej i morskiej dla samolotów i statków katarskich;
  • zakaz zwiększania zaangażowania na rynku katarskim przez banki z w/w państw;
  • wstrzymanie dostaw cukru przez Arabię Saudyjską i ZEA.

Czytaj więcej

FUNDUSZE MUZUŁMAŃSKIE ZDOBYWAJĄ RYNEK

KATARZYNA CZUPA

W sobotę rozpocznie się ramadan, czyli święty miesiąc muzułmanów. W trakcie najbliższych dni wyznawcy islamu będą pościć oraz oddawać się modlitwom. Czas wyciszenia nie oznacza jednak rezygnacji z aktywności finansowej, w tym lokowania kapitału w fundusze inwestycyjne.

Finanse muzułmańskie dość istotnie różnią się od tych tradycyjnych. Kluczowe znaczenie ma brak stopy procentowej, która jest zakazana przez prawo szariatu (prawo muzułmańskie). Pobieranie opłat w formie oprocentowania postrzegane jest bowiem jako lichwa, czyli nieuzasadniony przychód odnoszony tylko z samego faktu powierzenia kapitału drugiej stronie. Zysk z działalności finansowej może być osiągany jedynie gdy obie strony transakcji ponoszą jej ryzyko. Czytaj więcej

#EU60 : BREXIT – APOKALIPSA NIE NADESZŁA

KATARZYNA CZUPA

Od referendum w sprawie członkostwa Wielkiej Brytanii minęło dziewięć miesięcy. Okres jest dość symboliczny, jednak rozwiązanie nie przyniosło spektakularnych efektów – góra urodziła mysz. Jak dotąd zapowiadana apokalipsa nie nadeszła, a po początkowym szoku, sytuacja na rynkach finansowych pozostaje stabilna. Ale od początku.

23 czerwca 2016 r. Brytyjczycy zdecydowali, że nie chcą dłużej należeć do Unii Europejskiej. Jednak zwycięstwo zwolenników opcji „leave” to jedno, a faktyczny Brexit to zupełnie coś innego, i jak się okazało, dzieli je dość długa legislacyjna droga. Po ogłoszeniu wyników głosowania pojawiły się wątpliwości dotyczące kwestii prawomocności decyzji podjętej przez obywateli Zjednoczonego Królestwa, a dokładnie tego czy do uruchomienia art. 50 Traktatu o Unii Europejskiej wystarczy samo referendum, czy tez konieczna jest zgoda brytyjskiego parlamentu. W styczniu ostatecznie Sąd Najwyższy orzekł, że decyzję o wyjściu Wielkiej Brytanii z UE muszą podjąć deputowani. Czytaj więcej

TRUMP RUJNUJE POLITYKĘ BLISKOWSCHODNIĄ

KATARZYNA CZUPA

W ciągu kilku tygodni od objęcia przez Donalda Trumpa stanowiska prezydenta Stanów Zjednoczonych, retoryka amerykańskiej polityki wobec Bliskiego Wschodu zmieniła się niemal o 180 stopni. Dyplomacja i wypracowywany latami dialog ustąpiły miejsca radykalnym wypowiedziom i decyzjom nowej głowy państwa. Choć relacje między USA a państwami muzułmańskimi nigdy nie były łatwe, Trump może bardzo szybko zniszczyć to, co wypracowywano latami.

Bezpieczeństwo przede wszystkim

Równo tydzień od zaprzysiężenia na 45. Prezydenta Stanów Zjednoczonych, republikanin wydał dekret wstrzymujący na 90 dni od jego podpisania proces wydawania amerykańskich wiz obywatelom siedmiu państw muzułmańskich tj. Iranu, Iraku, Jemenu, Libii, Somalii, Sudanu i Syrii. W praktyce oznacza to całkowity zakaz wjazdu tych osób na teren USA. Ten sam dokument zawiesza przyjmowanie uchodźców – w przypadku Syrii aż do odwołania, a jeśli chodzi o osoby z innych krajów na 120 dni. Czytaj więcej

SZKOLENIE „ETYCZNE INSTRUMENTY FINANSOWE W PRAKTYCE”

KATARZYNA CZUPA

W dniach 19-20 listopada 2016 r. odbyło się szkolenie „Etyczne instrumenty finansowe w praktyce. Finanse muzułmańskie w działalności europejskich podmiotów komercyjnych” organizowane przez Islamic Research and Training Institute oraz Centrum Inicjatyw Międzynarodowych. Szkolenie prowadzili przedstawiciele organizatorów, a także Moody’s Investors Service (oddział w Londynie) a także CASE – Centrum Analiz Społeczno-Ekonomicznych. Patronatu wydarzeniu udzieliła Konferencja Przedsiębiorstw Finansowych w Polsce.

Szkolenie rozpoczęło się od panelu wprowadzającego podczas którego Katarzyna Sidło, Ekonomistka Polityczna CASE, przedstawiła główne zasady, które regulują transakcje gospodarcze zawierane przez podmioty przestrzegające prawa szariatu. Wśród zasad tych znajduje się przede wszystkim zakaz stosowania stopy procentowej w celu odniesienia korzyści. Wiąże się z tym nakaz partycypacji w ryzyku danego przedsięwzięcia, a więc konieczność ponoszenia zarówno zysków i strat jakie generuje. W finansach muzułmańskich konieczna jest również redukcja niepewności do minimum, oraz wynikający z tego zakaz spekulacji. Katarzyna Sidło wyjaśniła tło historyczne tych norm oraz ich obecne zastosowanie. Omówiła także mechanizm funkcjonowania podstawowych kontraktów, które regulowane są przez prawo muzułmańskie, a mianowicie musharaka, mudaraba, ijara, murabaha i salam. Czytaj więcej

A JEDNAK BREXIT?

KATARZYNA CZUPA

Wielka Brytania wychodzi z Unii Europejskiej – tak zdecydowali obywatele Zjednoczonego Królestwa w referendum, które odbyło się tydzień temu – 23 czerwca 2016 r. Zgodnie z oficjalnymi wynikami 51,9% Brytyjczyków zagłosowałoza „Brexitem”. Trudno jednak przewidzieć, co przyniesie przyszłość i jak skończy się „brexitowe” zamieszanie.

Żal i niedowierzanie

W piątek, dzień po referendum, świat zalały komentarze i spekulacje na temat przyszłości Zjednoczonego Królestwa, Unii Europejskiej i reszty świata. Niemal wszystkie giełdy zareagowały spadkami. Wartość londyńskiego indeksu FTSE tuż po otwarciu spadła o ponad 8%. Niemiecka giełda otworzyła się poniżej czwartkowego zamknięcia, a po rozpoczęciu sesji cena otwarcia DAX była niższa o 4% w stosunku do ceny zamknięcia z dnia poprzedniego. Podobnie wyglądała sytuacja na warszawskim parkiecie – w momencie otwarcia wartość indeksu WIG20 była o ponad 4% niższa niż w momencie zamknięcia. Na giełdzie amerykańskiej sytuacja wyglądała nieco lepiej, ale cena zamknięcia S&P500 była o 3,6% niższa od ceny otwarcia. Ucierpiała też brytyjska waluta. W dniu referendum funt szterling kosztował ok. 1,31 euro, dzień później już tyko 1,23 euro. Czytaj więcej

INNOWACJE W FINANSACH – JAK EUROPA KORZYSTA NA FINANSACH MUZUŁMAŃSKICH

KATARZYNA CZUPA*

(for English version scroll down)

W grudniu 2015 r. Bank Anglii został członkiem Islamic Financial Services Board (IFSB), jednej z najważniejszych organizacji na świecie, odpowiedzialnej za standaryzację muzułmańskich instrumentów finansowych. Wielka Brytania nie jest pierwszym państwem, które zdecydowało się na członkostwo w IFSB. Banque centrale du Luxembourg, bank centralny Luxemburga, został członkiem stowarzyszonym tej organizacji pięć lat wcześniej. Działania te mogą wydawać się dość nietypowe, jednakże, są one elementem szeroko zakrojonej strategii wdrażania muzułmańskich instrumentów finansowych do krajowych systemów finansowych, która jest realizowana przez oba kraje przez ostatnie 40 lat. Czytaj więcej

MUZUŁMAŃSKIE OBLIGACJE – CZARNY KOŃ RYNKU FINANSOWEGO

KATARZYNA CZUPA

Na początku roku Bloomberg Business informował, że w ciągu najbliższych miesięcy powinniśmy spodziewać się wzrostu liczby oraz wartości emisji obligacji muzułmańskich, tzw. sukuk. Jak wskazywano, spadek cen ropy, a co za tym idzie dochodów z jej wydobycia i sprzedaży, które to następnie lokowane są w bankach w formie depozytów, doprowadzi do zmniejszenia płynności na rynku bankowym państw Rady Współpracy Zatoki Perskiej. Ograniczenie akcji kredytowej zmusi przedsiębiorstwa do poszukiwania innego źródła finansowania. W przypadku podmiotów działających na Bliskim Wschodzie, a zwłaszcza na półwyspie Arabskim, atrakcyjnym rozwiązaniem będą instrumenty zgodne z prawem szariatu, czyli takie, które nie opierają się na stopie procentowej. Biorąc pod uwagę, że od publikacji artykułu minęły zaledwie cztery miesiące, trudno stwierdzić, czy przedstawione tezy były uzasadnione. Bez wątpienia jednak, niekonwencjonalne obligacje zasługują na naszą uwagę. Czytaj więcej

ISLAMIC FINANCE. A NEW SOLUTION FOR ENTREPRENEURS AND INVESTORS?

KATARZYNA CZUPA

One of the lessons that we have learned from the global financial crisis is that we do not know which kind of financial institutions is safest and most efficient – indeed, we have assumed a hierarchy of financial institutions that progress from basic barter and goods storage, through banking, to the capital markets, the ‘highest’ form of financial intermediation – said Christopher Hartwell, President of CASE – Center for Social and Economic Research while delivering the opening speech during the conference ‘Islamic finance. A new solution for entrepreneurs and investors?’ that took place on 20th of November 2014. Czytaj więcej

LET’S TALK ABOUT ISLAMIC FINANCE – FACTS THAT EVERYBODY SHOULD KNOW

KATARZYNA CZUPA

Arab money usually connotes three following things: petrodollars, which are invested in artificial islands and ridiculously high skyscrapers; taking over the Western companies, football teams etc.; and financing terroristic groups such as Islamic State. Yet very few people know that it is also invested in one of the most rapidly developing sector, namely Islamic finance.

Towards sharia compliant banking

Modern finance entered the Islamic world alongside the Western colonial expansion. Foreign banks financed trade and development. Since 1840 the Ottoman Empire had been issuing interest-bearing Treasury Bonds, but it is in Egypt where foreign bankers played a truly significant role, as it was the first Islamic country that possessed indigenously controlled banks. The National Bank of Egypt was set up in 1898 and has mixed capital. All institutions established at that time operated in line with the traditional, European model, which involved interest rates and did not comprise any restrictions in terms of the character of the activities. Czytaj więcej